Tegenonderzoek bij alcohol in het verkeer

tegenonderzoek bij alcohol

Indien u bent gepakt met het rijden onder invloed van alcohol, dan hebt u recht op een tegenonderzoek om de uitslag van de blaas- of bloedtest te laten controleren. Hoe werkt dit precies en wat zijn de regels?

Belangrijkste punten:

  • Na een alcoholtest heeft u recht op een tegenonderzoek. U moet dit snel aanvragen omdat alcohol uit uw bloed verdwijnt.
  • U betaalt de kosten voor het tegenonderzoek zelf, die bestaan uit het bloedafnemen, transport en laboratoriumonderzoek.
  • Kies een geaccrediteerd laboratorium voor het tegenonderzoek, bijvoorbeeld Eurofins of Maasstad Ziekenhuis.
  • Als het eerste onderzoek onjuist blijkt, krijgt u de kosten van het tegenonderzoek terugbetaald.
  • U heeft geen recht op een tweede tegenonderzoek na de uitslag van het eerste tegenonderzoek.

Dit artikel gaat over alcohol. Als u (daarnaast) verdacht wordt van rijden onder invloed van drugs, dan is de procedure iets anders. Daarvoor verwijs ik u naar dit artikel over het tegenonderzoek bij drugs.

Waar staan de regels over het tegenonderzoek bij alcohol?

De wettelijke basis voor het tegenonderzoek is neergelegd in artikel 163 lid 8 Wegenverkeerswet. De regels zijn verder uitgewerkt in het Besluit alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer. Daarnaast kan de Regeling alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer van belang zijn. Hierin staan gedetailleerde voorschriften over het uitvoeren van zowel het eerste onderzoek als het tegenonderzoek.

Wat is de procedure voor een tegenonderzoek bij alcohol?

Indien uit een ademanalyse blijkt dat u teveel hebt gedronken, dan moet de politie u direct wijzen op het recht op een tegenonderzoek. U moet dan ook direct aangeven of u daar gebruik van wenst te maken of niet. De reden daarvan is dat er met spoed bloed van u moet worden afgenomen. Als u bijvoorbeeld een paar dagen later pas een tegenonderzoek zou willen, dan is de alcohol al weer uit uw bloed verdwenen.

Indien u kiest voor een tegenonderzoek, dan moet u zelf de kosten daarvoor betalen. U moet deze kosten ook direct betalen, anders wordt er geen bloed bij u afgenomen. Dit staat in artikel 11 Besluit alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer.

Nadat u de kosten betaald hebt komt er zo spoedig mogelijk een arts of verpleegkundige op het politiebureau die bloed bij u afneemt. Dit bloed moet vervolgens zorgvuldig en fraudebestendig worden opgeslagen in twee buisjes.

U moet vervolgens zelf een laboratorium regelen voor het tegenonderzoek.

Hoe vraag ik een tegenonderzoek bij alcohol aan?

U moet zelf een laboratorium regelen en betalen. De politie verwijst u vaak naar deze folder van de rijksoverheid. Hierin staan twee laboratoria en hun telefoonnummers vermeld. Het gaat om:

U dient zelf contact op te nemen met één van deze laboratoria of zelf een ander laboratorium te zoeken. Ik raad u aan om te vragen naar de kosten voor het tegenonderzoek. Indien u akkoord bent met de kosten, dan zal het laboratorium u vertellen hoe u de kosten kunt betalen.

Let op: zorg ervoor dat u de kosten voor het tegenonderzoek tijdig betaald, want anders vervalt het recht op het tegenonderzoek.

Mag ik ook een ander laboratorium vragen dan de hier genoemde laboratoria?

Ja, dat mag. U kunt zelf bepalen bij welk laboratorium u het tegenonderzoek naar alcohol laat uitvoeren. Het moet echter wel een geaccrediteerd laboratorium zijn, dat deskundig is in het uitvoeren van bio- analyses, zoals omschreven in het Besluit alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer. Daarnaast worden er eisen gesteld aan de methode voor de uitvoering van het (aanvullend) bloedonderzoek. Informatie hierover staat in de Regeling alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer.

Een dergelijk laboratorium is bijvoorbeeld:

  • Labor Mönchengladbach Dr. Stein & Kollegen, Mönchengladbach (Duitsland): info@labor-stein.de; +49 2161 8194 – 0

Wenst u een ander laboratorium? Dan raad ik u aan te vragen of men voldoet aan deze criteria en of men vaker tegenonderzoeken uitvoert.

Binnen welke termijn moet het laboratorium het tegenonderzoek bij alcohol uitvoeren?

Het bij u afgenomen bloed moet binnen 4 weken op het laboratorium worden bezorgd (artikel 13 Besluit alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer). Na ontvangst moet het laboratorium het tegenonderzoek binnen 4 weken uitvoeren. Wanneer uw rijbewijs is ingenomen zelfs binnen 1 week na ontvangst van het bloed. De uitslag moet binnen dezelfde termijn aan u worden verzonden. Dit staat in artikel 16 Besluit alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer.

Let op: het laboratorium hoeft pas aan het onderzoek te beginnen indien u de kosten voor het onderzoek betaald hebt. Dit staat in artikel 19 lid 3 Besluit alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer. Dit artikel is van overeenkomstige toepassing verklaard wanneer het gaat om een tegenonderzoek tegen de uitslag van een blaastest.

Binnen welke termijn moet ik de uitslag van het tegenonderzoek krijgen?

U krijgt na enige tijd de uitslag van het tegenonderzoek per post opgestuurd. Dit kan overigens best lang duren, want de politie heeft 4 weken de tijd om het bloed op te sturen. Het laboratorium heeft in de veel gevallen ook 4 weken de tijd om het bloed te onderzoeken en de uitslag toe te sturen.

Wat is de termijn voor het aanvragen van een tegenonderzoek?

U dient de de kosten voor het tegenonderzoek binnen 4 weken na de ontvangst van de uitslag van de ademanalyse (blaastest). Bent u hier te laat mee? Dan vervalt het recht op het tegenonderzoek. Dit staat in artikel 19 lid 4 van het Besluit alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer.

Wat zijn de kosten van een tegenonderzoek?

De totale kosten voor het tegenonderzoek bestaan uit 3 onderdelen:

  1. de kosten voor het afnemen van het bloed op het politiebureau;
  2. de kosten voor het transport van het bloed naar het laboratorium; en
  3. de kosten voor het tegenonderzoek zelf.

De kosten voor het afnemen van het bloed moet u direct aan de politie betalen. Deze kosten zijn wettelijk vastgelegd en bedragen in 2025 € 78,00 indien het bloed overdag moet worden afgenomen en € 102,00 indien dit ‘s-avonds of in het weekend moet gebeuren. Zie hiervoor artikel 8 Regeling alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer.

Ook de kosten voor het transport binnen Nederland zijn wettelijk vastgelegd. Deze bedragen in 2025 € 0,85 per kilometer en een vast bedrag van € 17,00 voor verpakkingsmateriaal. Indien u een laboratorium in het buitenland aanwijst, kunnen de kosten hoger zijn. U dient hiervoor zelf een opgave te vragen bij het laboratorium.

Tot slot de kosten voor het onderzoek zelf. Deze worden door de laboratoria zelf bepaald. In 2025 wordt door de meeste laboratoria een bedrag gevraagd tussen de € 150,00 en € 200,00.

In totaal kan een tegenonderzoek dus vaak zomaar € 400,00 of meer kosten.

Is een tegenonderzoek bij alcohol wel zinvol?

Dat hangt er vanaf. Indien u zeker weet dat u niet gedronken had dan kan het mogelijk gaan om een technische fout in het ademanalyse apparaat. De kans daarop is echter zeer klein.

Een meer kansrijke reden kan zijn dat de de uitslag zeer dicht op de grenswaarde ligt. De grenswaarde is de wettelijk toegestane hoeveelheid waarmee nog gereden mag worden. De grenswaarde voor alcohol is 220 dan wel 88 microgram alcohol per liter uitgeademde lucht (ugl), afhankelijk van de vraag of u een beginnend bestuurder bent en/of dat er sprake is van combinatiegebruik met drugs. Bij combinatiegebruik is de grenswaarde altijd 88 ugl.

Stel: u bent een ervaren bestuurder en u had alleen gedronken. U had dus niet daarnaast ook drugs gebruikt. De uitslag van de blaastest is 240 ugl. In dat geval kan een tegenonderzoek zinvol zijn. Immers: de uitslag ligt zo dicht bij de grenswaarde, dat de kans redelijk groot is dat het tegenonderzoek net onder de grenswaarde zal uitkomen.

Indien u behoorlijk boven de grenswaarde zat, dan kan een tegenonderzoek nog steeds zinvol zijn. Het zou bijvoorbeeld zo kunnen zijn dat de uitslag van het tegenonderzoek er voor zorgt dat u in een iets lagere categorie valt qua strafmaat. Dit kan het verschil zijn tussen 6 maanden u rijbewijs kwijt of 4 maanden u rijbewijs kwijt of zelfs tussen een onvoorwaardelijke rijontzegging en een voorwaardelijke rijontzegging.

Is de rechter gehouden aan de uitslag van het tegenonderzoek?

In de eerste plaats is het natuurlijk zo dat de uitslag van het tegenonderzoek doorgaans eerder bekend is dan dat de Officier van Justitie zijn vervolgingsbeslissing neemt. De meeste zaken waarbij het tegenonderzoek een uitslag heeft die onder de grenswaarde ligt, zullen worden geseponeerd en dus niet voor de rechter komen.

Mocht een dergelijke zaak toch voor de rechter komen, dan is de rechter strikt genomen niet gehouden aan de uitslag van het tegenonderzoek. Immers: de rechter heeft op grond van het Nederlandse strafprocesrecht een vrije keuze in bewijsmiddelen. Indien de rechter bijvoorbeeld zou menen dat het tegenonderzoek niet betrouwbaar is, dan kan hij of zij toch de uitslag van de oorspronkelijke ademanalyse gebruiken. De rechter zal dit dan wel heel goed moeten motiveren. In de praktijk is de kans overigens veel groter dat de rechter zal zeggen dat de uitslagen elkaar tegenspreken en dat er daarom geen overtuigend bewijs is. De kans op een veroordeling bij een tegenonderzoek met een uitslag onder de grenswaarde is daarom klein.

Worden de kosten van het tegenonderzoek terugbetaald als blijkt dat het eerste onderzoek onjuist was?

Ja. Indien uit het tegenonderzoek blijkt dat het gebruik van alcohol lager was dan de wettelijk vastgestelde grenswaarden, dan krijgt u de kosten terug. Dit staat in artikel 19 lid 5 van het Besluit alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer. U kunt hiervoor een verzoek indienen bij de Officier van Justitie.

Heb ik recht op een tweede tegenonderzoek, dus tegen de uitslag van het eerste tegenonderzoek?

Nee, het bloedonderzoek is al een tegenonderzoek is ten aanzien van het ademalcoholonderzoek dat heeft plaatsgevonden. Het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden heeft dit bepaald in een uitspraak van 12 mei 2021, ECLI:NL:GHARL:2021:4628. Ook blijkt dit uit artikel 13 lid 2 Besluit alcohol, drugs en geneesmiddelen in het verkeer. Per 1 juli 2022 heeft de wetgever dit Besluit zodanig aangepast dat er geen twijfel meer kan zijn: u hebt géén recht op een tegenonderzoek van het tegenonderzoek.

Vragen?

Hebt u naar aanleiding van dit artikel een vraag of hebt u een advocaat nodig? Neem dan vrijblijvend contact op met het kantoor.

Misschien ook interessant:

Over de auteur

mr. Joost van Breukelen is advocaat sinds 2004 en staat cliënten bij in strafzaken, VOG-zaken en conflicten met banken en verzekeraars. Meer over het kantoor

Ik lees alle reacties, maar via een reactie kan ik geen juridisch advies op maat geven. Bel of app voor uw eigen situatie.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *