Sepot
J. van Breukelen Geen reacties

Als u verdachte bent in een strafzaak kan een officier van justitie verschillende beslissingen nemen. Afhankelijk van het strafbare feit kan hij een strafbeschikking afgeven, een dagvaarding uitbrengen of de zaak niet verder in behandeling nemen. Dat laatste wordt ook wel seponeren genoemd. Hiervoor worden sepotcodes gebruikt. In dit artikel leest u wat seponeren is en welke sepotcodes er zijn.

Waar staan de regels?

In artikel 167 van het Wetboek van Strafvordering staat welke beslissingen het Openbaar Ministerie kan nemen over de vervolging van strafbare feiten. Daarnaast staat in de Aanwijzing gebruik sepotgronden het beleid voor het gebruik van sepotcodes.

Wat is seponeren?

Seponeren is het beslissen om een strafbaar feit niet verder te vervolgen. De strafzaak wordt dan niet verder onderzocht of in behandeling genomen.

Wie mag seponeren?

In Nederland heeft het Openbaar Ministerie een monopolie op de vervolging van verdachten. Die ‘vervolgingsmonopolie‘ houdt in dat het Openbaar Ministerie de enige overheidsinstantie is die van een persoon een verdachte mag maken. Het Openbaar Ministerie is niet verplicht om elke dader te vervolgen of elk strafbaar feit te onderzoeken. In de praktijk is het de officier van justitie die uiteindelijk beslist of een zaak wordt onderzocht of niet.

Wanneer wordt er geseponeerd?

In de Aanwijzing gebruik sepotgronden staan een aantal momenten genoemd waarop een officier van justitie kan seponeren.

Een officier van justitie kan beslissen om voor of na een onderzoek naar het strafbare feit te seponeren. Dit kan hij doen omdat hij denkt dat er te weinig bewijs is om een verdachte te vervolgen of omdat het bijvoorbeeld gaat om een hele oude zaak.

Er kan ook sprake zijn van seponeren als een dader zijn taakstraf niet goed uitvoert. In principe kan een officier, na een mislukte taakstraf, de dader voor de rechter laten verschijnen. De officier kan er ook voor kiezen om het te laten zitten en de zaak te seponeren.

Ook kan het voorkomen dat een strafbeschikking of maatregel niet meer wordt uitgevoerd. Ook dan is er sprake van een sepot.

Welke soorten sepot zijn er?

Een officier kan verschillende redenen hebben om een zaak te seponeren. Dit kan in de vorm van een technisch sepot of een beleidssepot. Daarnaast kan een zaak voorwaardelijk of onvoorwaardelijk worden geseponeerd.

Technisch sepot

Als de officier van justitie verwacht dat de kans op een veroordeling heel klein is, zal hij technisch seponeren. Die kans is klein als de verdachte bijvoorbeeld niet strafbaar is of wanneer er te weinig bewijs is. Bij een technisch sepot horen de sepotcodes 01 t/m 09. Verder in dit artikel worden de sepotcodes besproken.

Beleidssepot

De officier van justitie zal niet vervolgen wanneer dit in het algemeen belang niet wenselijk is. Er is dan wel een kans dat de verdachte wordt veroordeeld, maar dit is niet wenselijk omdat de verdachte bijvoorbeeld heel oud is. Bij een beleidssepot horen de sepotcodes 20 t/m 23, 30 t/m 32, 40 t/m 44, 50 t/m 59, 70 t/m 74, 77, 82 t/m 86 en 90 t/m 99. Verder in dit artikel worden de sepotcodes besproken.

Voorwaardelijk sepot

Van een voorwaardelijk sepot is volgens artikel 167 lid 2 Wetboek van Strafvordering sprake als er bepaalde voorwaarden worden gesteld aan het seponeren. De zaak heeft dan wel een kans van slagen, maar onder bepaalde voorwaarden zal de officier van justitie niet verder vervolgen. Een voorwaarde kan zijn dat een verdachte binnen een bepaalde tijd niet nog eens de fout in mag gaan.

Onvoorwaardelijk sepot

Bij een onvoorwaardelijke sepot is de verdachte helemaal ‘vrij’. De verdachte zal in principe niet meer worden vervolgd voor dat strafbare feit. Dit is alleen anders als er nieuwe feiten en omstandigheden boven water zouden komen óf wanneer het Gerechtshof alsnog de vervolging zou bevelen (de zogenaamde artikel 12 procedure).

Politiesepot

Tot slot bestaat ook nog het politiesepot. Dit betekent dat de politie zelf een zaak seponeert, zonder dat de zaak naar justitie wordt gezonden. Dit gebeurt bijvoorbeeld wanneer de belangen klein zijn of wanneer er geen opsporingsindicatie is.

Wat zijn sepotcodes?

Sepotcodes zijn de redenen waarom een zaak wordt geseponeerd. Deze redenen zijn genummerd en onderverdeeld naar soort sepot.

Welke sepotcodes zijn er?

De sepotcodes zijn te vinden in de bijlage van de Aanwijzing gebruik sepotgronden. Hieronder volgen per soort sepot een aantal voorbeelden met de bijbehorende sepotcode.

Soort sepotSepotcodeToelichting
Technisch01 – ten onrechte aangemerkt als
verdachte
Er is sprake van een
valse aangifte of persoonsverwisseling
Technisch02 – onvoldoende bewijsEr is te weinig wettig en
overtuigend bewijs
Beleid23 – TBSEr is al een TBS-maatregel
opgelegd en een extra straf
is onnodig
Beleid31 – WetswijzigingEr wordt binnenkort een
wetswijziging ingevoerd die
de strafbaarheid wegneemt
Beleid43 – oud feitHet strafbare feit is heel lang
geleden gepleegd en er is geen
belang meer bij straffen
Beleid53 – gezondheids-
toestand
De dader is langdurig ernstig
ziek en er is geen belang meer
bij straffen
Beleid73 – beperkte kringHet strafbare feit is binnen
een familie gepleegd en er
is geen belang bij straffen
Beleid98 – beëindiging
executie strafbe-
schikking: verd-
achte onvindbaar
De taakstraf is mislukt en
de verdachte is onvindbaar.
Er kan niet worden opnieuw worden gestraft.
Voorbeelden uit de bijlage van de Aanwijzing gebruik sepotgronden.

Ik ben het niet eens met een sepotcode, wat kan ik doen?

Er zijn drie manieren om een andere sepotcode te krijgen. U wilt liever dat uw zaak wordt geseponeerd omdat u niet als verdachte kunt worden aangemerkt in plaats van dat er onvoldoende bewijs is en u wel een verdachte bent.

Ten eerste kunt u zelf of via een advocaat een klachtbrief sturen naar de officier van justitie. Hierin legt u uw situatie uit en waarom u denkt dat een andere sepotcode op uw situatie van toepassing is.

Ten tweede kunt u een klacht indienen bij de Nationale ombudsman. Daarbij doet u hetzelfde als bij de klachtbrief naar de officier van justitie. Een nadeel is dat de klacht niet verplicht in behandeling wordt genomen. De Nationale ombudsman kan u ook terugverwijzen naar de officier om er samen uit te komen. Daarnaast stelt de Nationale ombudsman alleen een adviesrapport op. De officier van justitie zal dit advies doorgaans opvolgen, maar is hiertoe niet verplicht.

Tot slot kunt als verdachte een klachtprocedure starten. De zogenoemde artikel 12 procedure. U klaagt er dan over dat u niet vervolgt wordt. U kunt dan vragen om een strafzaak bij de rechter en hopen op een vrijspraak. Dit is natuurlijk een erg risicovolle procedure, omdat de strafzaak ook anders uit kan pakken en u wel een straf krijgt.

Wat is het gevolg als mijn zaak wordt geseponeerd?

Als eerst is het Openbaar Ministerie gebonden aan een sepotbeslissing. Een officier van justitie kan niet eerst een zaak seponeren, omdat er een persoonsverwisseling is ontstaan en u daarna toch weer dagvaarden. U moet als burger op een toezegging van een overheidsinstantie kunnen vertrouwen. Alleen als er duidelijke fouten zijn gemaakt of er cruciaal nieuw bewijs is, kan een officier terugkomen op een sepotbeslissing.

Een sepot volgt vaak nadat het kwaad al is geschied. U kunt recht hebben op een schadevergoeding, omdat u achteraf onterecht heeft vastgezeten of kosten heeft gemaakt voor rechtsbijstand. Of u recht heeft op een schadevergoeding kunt u lezen in dit artikel dat eerder is verschenen op deze website.

Vragen?

Is uw vraag door deze informatie niet beantwoord of wilt u advies in uw zaak? Neem dan contact op met ons kantoor voor een vrijblijvend gesprek.

Ook interessant:

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *